Roll levrioù katekiz e brezhoneg

Pa ‘z eo gwir ne oa ket bet embannet levr katekiz ebet evit ar vugale koulz hag evit ar re vras, abaoe … 1943, ez eo bet graet e 2017 gant Emglev An Tiegezhioù : sellout ouzh pajenn hon embannadurioù.

Amañ da heul e kaver roll al levrioù a gatekiz a zo bet savet e brezhoneg, hervez un enklask hon eus graet. Moarvat ez eus re all : ra lakaior neuze un notenn da heul ar pennad mar plij.

Ar re o deus ur sterenn (*) a-raok n’emaint ket e levraoueg EAT.

*1576 .- CATECHISM – hac instrvction – egvit an catholiqvet – meurbet necesser en amser presant, eguit quelen, ha disquifu an Iaouancdet : – quentafu composet en Latin, gant – M. P. Canisius doctor en – theology, ves à societé an hanu à Iesus. – Goudé ez eux un abreget ves an pez dléer principalafu – da lauaret en prosn an offeren dan tut lic. – Troet bremman quentafu à latin en brezonec, gant Gilles Kanpuil, persson en – Cledguenpochaer, hac autrou à Bigodou (da heul un destenn e latin).

Anavezout a reer teir skouerenn eus an oberenn-se bet moullet e Pariz  «pour Jacques Kerver, demeurant rue Sainct Jacques, à l’enseigne de la Licorne. – M. D. LXXVI». Studiet eo bet gant Ernault Bulletin diocésain d’histoire et d’archéologie Vol. 23, 1924 p. 80, 151, 212.

*1783 Catechis, imprimet dre urz an Autrou Augustin-René-Louis le Mintier, escop a Dreguer : augmantet dre un nombr bras a histoario hac explicationo util evit ar pobl christen

Edition nevez   Montroulles : P. Guyon.- 269 p.

*1807 .- Catechis evit an oll ilizou emeus an Impalaërdet a Franç, Quemper : P. M. Barazer .- 248 p.

1814 Catechis pe Abrege eus ar feiz, imprimet dre Urz an Autrou’n Escop a Guemper  (adembannet e 1835 e 1847) ; E. Blot Quemper ; Montroulez : L.-M. Ledan .-  94-95-119 p. .- 16 cm .-

An Aotrou ‘n eskob Dombinau de Crouseilhes a lakaas advoullañ e 1814 katekizoù kozh eskoptioù Kemper ha Landreger,a dalvezo betek 1877.

*1814 Catekis Treguer, imprimet dre urz an Autrou’n Escop a Guemper, advoulet da vihanañ e 1845.

*1824 Catechim a escobty Guened : spisset dré en eutru Bécel, escob a Huéned.- Guened Galles

Adembannet e 1882 108 p. 17 cm

*1846 Canticou nevez, evit usach ar missionou, ar retrejou hac ar c’hatekismou.

Dre urzh eskob Kemper ha Leon (gw. 1814) ;

*1865.- Catekismou Leon imprimet dre urz Autrou’n eskop Kemper ha Leon.- Kemper Kerangal

*1874 .- Catechim a escobty Guened .- Guened Galles 106 p. 17 cm

*1877 .- Catekis Kemper pe abrege euz ar feiz ( A. de Kerangal evit embannadur 1894, 95 p 15 cm) .-

Ar c’hatekiz-mañ a voe un doare boutin evit an tri eskopti kozh evit ar wezh kentañ, dre urzh an Aotrou ‘n eskob Nouvel de la Flèche, hag a voe e talvoud betek an eil brezel-bed. E 1908 da skouer e voe adembannet dindan an talbenn-mañ : «Katekiz Brezounek Eskopti Kemper ha Leon renket a nevez dre urz ann Aotrou’n Eskob Nouvel».

1879 .- Levr a gelennadurez kristen evit eskopti Kemper (aotreadur gant Dom Anselm Nouvel de La Flèche, eskob Kemper ha Leon) (embannadur da vihanañ e 1884,1904)

*1891 Katekiz eskopti Kemper skriwet e brehonek kanton Arzano (moarvat gant Pierre Madec, hervez studiadenn F. Morvannou e Kaier 1998 ar société Archéologique du Finistère «Arzano et son catéchisme breton).- 92 p.

1892 adembannet e 1908 .- Katekiz Eskopti Zant-Briek ha Landreger.- 100 p.

Lizher hir-mat en diaraok da zisplegañ perak e oa bet savet al levr-se da gemer plas an Ao. Eskop Mintier (Montroulez 1783) ;

1906 .- Caër (J.-F.) cure e Guiclan .- Ar Gelennadurez Christen .- Brest .- 436 p.

Al levr klokañ ez eo, a bell, en ur brezhoneg aes.

1911.- Katekiz ar vugale vihan evit eskopti Kemper ha Leon.– Kemper Kerangal 1911 40 p. sk.

Ger-digeriñ gant Adolf eskob Kemper a lavar ez eo bet skrivet diwar ur c’hatekiz eus eskopti Gwened.

1920 .- Katekiz Eskopti Guéned evit Bro Gourin hag ar Faouët, Lafolye Gwened, 257 p.

1923.- Perron (P.), Madec (abbé) .- Katekiz ar Gear .- Brest 1923.- 96 p.

1924.- Katechim eskopti Guened .- Guened Lafolye Lamarzelle .- 142 p. sk. 16 cm (moarvat ez eo bet embannet a-raok met n’hon eus ket a brouenn : adembannet e voe ingal e 1925 da skouer, ha betek 1939 war a seblant)

1931 .- Katekiz ar vugale vihan .- Brest straed ar c’hastell 20 p.- Imrimatur Messager

1932 .- Levr a Gelennadurez kristen nevezet ha kresket evit eskopti Kemper ha Leon gant an aotrou Madeg, 392 p. .- sk. Tennet diouzh «Le nouveau cathéchisme en images, P. Lethielleux» ;

1934 .- Katekiz Eskopti Kemper skriwet e brehonek kanton en Arhanaou (An Oriant)

1943 .- Va c’hatekiz krenn .- Pariz e ti Tolra – 112 p. sk. e liv.

Embannet a-berzh eskopti Kemper gant rener «Kenvreuriez ar Brezoneg». Ur c’hatekiz berroc’h ez eus ivez, 40 pajennad anezhañ : «Va c’hatekiz bihan» a zo bet moullet er memes bloaz e ti Tolra, a zo ur c’hrennad eus ar c’hatekiz krenn.

197? .- diembann, troet diwar ur c’hatekiz eus ti Téqui Pariz, Daou ugent kentel gant Turiaw Ar Menteg (Live CM1 ha CM2);

1990 .- Klask a ran…: Katekiz ar vugale bloaz 1 (CE1) gant Minihi Levenez A4 ; levrig-ambrouger(ez) ha kasetenn-kleved ; n’eo ket tre ul levr katekiz met kentoc’h ur benveg pedagogel diglok tre e-keñver katekizerezh

1992 .- Dremm an Aotrou: katekiz ar vugale bloaz II (CE2), sk gant Annaïg Kériven-Le Berre 164 p.  gant Minihi Levenez A4 ; levrig-ambrouger(ez) ha kasetenn-kleved. Sellout notenn a-us (Klask a ran)

200? .- Katekiz an Iliz katolik tr. gant Jozef Lec’hvien, diembann (diwar catéchisme de l’Église Catholique Cerf 1995). War dro 500 pajennad.

2015 .- Diverradur atekiz an Iliz katolik tr. gant Jozef Lec’hvien, e ti Imbourc’h.

2017 .- Katekiz ar vugale, diwar “Ar vouchenn vara” e ti Tequi, tr. Turiaw ar Menteg ha T. Gwilhmod, 120 sk. e ti Imbourc’h. Tu zo da c”houlenn an doare niverel.

Karg ar gerent eo treuzkas ar feiz d’o bugale hag ar c’hentelioù-se a zo aes e vo ober ganto, tri c’hard eur bennak bewech : ur c’hantik d’ar spered Santel, ur prantad selaou ar gentel, ur prantad divizout, respont d’ar goulennoù, un destenn da ziverrañ ar gentel, un tammig treserezh hag ur bedennig da glozañ…

Advertisements

Lakaat amañ un astenn d'ar pennad a-us

Fill in your details below or click an icon to log in:

Logo WordPress.com

Emaoc'h oc'h ober un evezhiadenn gant ho kont WordPress.com Log Out / Kemmañ )

Skeudenn Twitter

Emaoc'h oc'h ober un evezhiadenn gant ho kont Twitter Log Out / Kemmañ )

Luc'hskeudenn Facebook

Emaoc'h oc'h ober un evezhiadenn gant ho kont Facebook Log Out / Kemmañ )

Google+ photo

Emaoc'h oc'h ober un evezhiadenn gant ho kont Google+ Log Out / Kemmañ )

War gevreañ ouzh %s